Quan hệ đối ngoại của Silla với nhà Đường trong thế kỷ VII: Từ liên minh đến đối đầu và hòa giải - Dương Thị Huyền; Trần Thị Thanh Hương, (Tạp chí Khoa học Xã hội và Nhân văn (VNU Journal of Social Sciences and Humanities), 2026)
Bài viết tập trung phân tích quá trình chuyển biến trong quan hệ ngoại giao giữa vương quốc Silla trên bán đảo Triều Tiên và triều đại nhà Đường (Trung Quốc) ở thế kỷ VII, trải dài từ liên minh quân sự đến xung đột và hòa giải. Mục tiêu của nghiên cứu là làm rõ động cơ, cơ chế và hệ quả của sự chuyển biến trong quan hệ song phương giữa hai nước, đặt trong bối cảnh địa chính trị khu vực Đông Á cổ trung đại. Bài viết sử dụng phương pháp lịch sử, phương pháp logic, phương pháp tổng hợp và phân tích tư liệu để tiếp cận vấn đề một cách hệ thống. Kết quả nghiên cứu cho thấy: (i) Silla đã chủ động liên minh với nhà Đường nhằm tiêu diệt các thế lực đối địch trên bán đảo Triều Tiên là Baekje và Goguryeo để thống nhất đất nước trong thời kỳ Tam quốc; (ii) Sau khi đạt được mục tiêu quân sự, quan hệ hai bên chuyển sang đối đầu do mâu thuẫn lợi ích quốc gia dân tộc và tham vọng khẳng định quyền lực; (iii) Giai đoạn sau năm 676 đánh dấu sự hòa giải chiến lược khi Silla giữ được độc lập, còn nhà Đường duy trì ảnh hưởng dưới hình thức triều cống. Quan hệ này không chỉ phản ánh chính sách ngoại giao linh hoạt của Silla mà còn bộc lộ những tham vọng quyền lực của nhà Đường. Nghiên cứu gợi mở hướng tiếp cận tiếp theo về vai trò của yếu tố văn hóa, Phật giáo và thương mại trong việc duy trì quan hệ Silla - Đường sau hòa giải, cũng như tác động lâu dài của mối quan hệ này đối với cấu trúc khu vực Đông Á thời trung đại.Ngày nhận: 03/11/2025; ngày chỉnh sửa: 08/12/2025; ngày chấp nhận đăng: 31/12/2025