Thơ ca của các nữ thi nhân trong Kokin wakashu nhìn từ phương diện nội dung chủ đề và hình thức nghệ thuật (so sánh với thơ ca của các nữ thi nhân trong Manyoshu) - Nguyễn Anh Tuấn (Tạp chí Khoa học Xã hội và Nhân văn (VNU Journal of Social Sciences and Humanities), 2025)
Thời kỳ Heian được coi là kỷ nguyên của văn chương nữ lưu Nhật Bản, trong đó thành tựu thơ ca của các tác giả nữ được phản ánh khá tập trung trong Kokin wakashu - tuyển tập waka được biên soạn theo sắc chỉ đầu tiên trong lịch sử văn học Nhật Bản, đồng thời cũng là một trong ba tuyển tập thơ quan trọng nhất trong lịch sử waka Nhật Bản (cùng Manyoshu và Shin Kokin wakashu). Qua khảo sát toàn bộ 87 thi phẩm của 39 nữ thi nhân trong Kokin wakashu, bài viết chỉ ra những đặc điểm chủ yếu của chúng trên hai phương diện nội dung chủ đề và hình thức nghệ thuật, từ đó đem lại một cái nhìn khái quát về thành tựu của thơ nữ Nhật Bản giai đoạn sơ kỳ Heian. Bên cạnh đó, bài viết còn đặt thơ nữ trong Kokin wakashu trong tương quan so sánh với thơ nữ trong Manyoshu – bộ thi tuyển waka đầu tiên của Nhật Bản - để làm nổi bật nét đặc sắc riêng của thơ nữ trong Kokin wakashu và phần nào phản ánh xu hướng phát triển của thơ nữ Nhật Bản thời Heian. Ngày nhận 25/02/2021; ngày chỉnh sửa 20/4/2021; ngày chấp nhận đăng 30/8/2021