Kiểm soát xã hội đối với hoạt động thu gom và xử lý rác thải sinh hoạt của người dân quận Hoàn Kiếm hiện nay - Nguyễn Thị Kim Nhung (Tạp chí Khoa học Xã hội và Nhân văn (VNU Journal of Social Sciences and Humanities), 2025)
Hoạt động quản lý rác thải đô thị hiện nay đang gặp nhiều thách thức và khó khăn do lượng rác thải sinh hoạt của người dân ngày một tăng, trong khi thiếu những phương tiện, công cụ và các chính sách triển khai còn thiếu hiệu quả. Trong các bên liên quan đến hoạt động thu gom và xử lý rác thải, người dân là một trong các chủ thể quan trọng nhất. Hành động tuân thủ các quy định và thực hiện nghiêm túc trong thu gom và xử lý rác của người dân sẽ góp phần cho công tác quản lý rác thải đạt hiệu quả cao hơn. Tuy vậy, vẫn tồn tại trong thực tế hiện tượng người dân không thực hiện đúng các quy định này. Kết quả nghiên cứu này thu thập từ 16 cuộc phỏng vấn sâu người dân tại các phường Hàng Mã, Hàng Bạc và Hàng Bài thuộc quận Hoàn Kiếm. Bài viết này trước hết sẽ khái quát tình hình chung về hoạt động thu gom và xử lý rác thải sinh hoạt của người dân quận Hoàn Kiếm hiện nay, từ đó nhận diện các hình thức kiểm soát xã hội đối với hành vi thu gom và xử lý rác thải của người dân, bao gồm hình thức kiểm soát chính thức - là các chính sách, quy định, cơ chế khen thưởng xử phạt các hành vi lệch chuẩn, và kiểm soát phi chính thức - là thái độ và phản ứng của các nhóm xã hội mà cá nhân coi trọng đối với hành vi của bản thân. Các phát hiện từ kết quả nghiên cứu sẽ là cơ sở để thực hiện nghiên cứu định lượng nhằm hoàn thiện hơn bức tranh về kiểm soát xã hội và khuynh hướng lựa chọn hành vi thu gom và xử lý rác thải của người dân. Ngày nhận 30/3/2018; ngày chỉnh sửa 26/7/2018; ngày chấp nhận đăng 03/8/2018